dr Podlupszki Csaba Autor: dr Podlupszki Csaba Gastroenterolog

Mniszek lekarski: dba o zdrowie wątroby, ale potrafi o wiele więcej

Ochronne działanie mniszka lekarskiego na wątrobę jest godne podziwu

Mniszek lekarski (Taraxacum officinale) – inne nazwy tej rośliny: mniszek pospolity, mlecz, mleczaj, brodawnik, dmuchawiec, lwi ząb, wołowe oczy, podróżnik mieczowaty – przez wielu uważany jest za niepotrzebny, nieprzyjemny chwast, którego trzeba się pozbywać, a tymczasem posiada mnóstwo cennych właściwości leczniczych. Szczególnie warto podkreślić jego właściwości detoksykujące i chroniące wątrobę (hepatoprotekcyjne).

Istnieje niezliczona ilość dolegliwości, które mniszek lekarski jest w stanie złagodzić a nawet  wyleczyć. Jest to niezwykle przydatna roślina lecznicza, która może m.in pomóc obniżyć wysoki poziom cholesterolu. W tym artykule przedstawimy jego najważniejsze właściwości i zastosowanie.

Preparaty ziołowe lub leki chroniące wątrobę zawierają różne składniki aktywne, takie jak fenole, kumaryny, lignany, terpenoidy, karotenoidy, glikozydy, flawonoidy, kwasy organiczne, alkaloidy i ksantyny. Wiele fitomolekuł ma właściwości hepatoprotekcyjne, jednym z nich jest Mniszek lekarski- Taraxacum officinale. Spośród tych związków luteolina i kwas cykorii są przeciwutleniaczami i odgrywają różne role w zapobieganiu stanom zapalnym. Nie inaczej jest, jeśli chodzi o  mlecz polny.

Co zawiera?

Wyjątkowa jest jego nazwa w języku angielskim, bowiem mniszek to po angielsku „dandelion” - słowo pochodzi z języka francuskiego „dent de lion”, co oznacza w tłumaczeniu lwi ząb.

Dostępny jest nie tylko wiosną, ale w zasadzie przez cały rok, ponieważ można go kupić w sklepach w postaci suszonej. Jeśli roślina jest świeża, jej liście można wykorzystać do przygotowania doskonałej sałatki lub pesto, a kwiat jest doskonałym podstawowym składnikiem dżemu. Z korzeni rośliny wytwarza się substytut kawy, który możemy zrobić sami, susząc korzenie w piekarniku a następnie grubo zmielić. Oprócz tego, że jest pierwszorzędnym źródłem błonnika, Taraxacum officinale zawiera szereg różnych witamin: witaminy A, B, C, D i K, a ponadto jest niezwykłym źródłem wapnia. Zawiera również cynk, magnez, mangan, krzem i żelazo. Ponadto jest bogaty w inulinę, prebiotyki, które służą jako pożywka dla probiotycznych bakterii jelitowych, a także substancje gorące zwiększające wydajność trawienia. Te gorące substancje mają pozytywny wpływ na układ pokarmowy i wątrobę. Należą do nich germakranolid i eudesmanolid. Zielone części mniszka lekarskiego są dobrym źródłem wapnia i witaminy K, które pomagają zapobiegać utracie masy kostnej. Liście rośliny działają moczopędnie.

Jakie są właściwości mniszka lekarskiego?

Mniszek lekarski zawiera triperteny, dzięki czemu działa przeciwzapalnie, a nawet antybiotycznie. Dzięki temu, że zapobiega stanom zapalnym, może być skutecznie stosowany przy problemach z wątrobą (marskość, zapalenie wątroby) oraz w przypadku kamieni żółciowych. Ma niezwykłą zdolność do zwiększania funkcji wątroby i wspomagania przepływu żółci. Nadaje się jako pomoc przy detoksykacji wątroby, a jej liście wspomagają pracę nerek. Pomaga zwiększyć aktywność układu odpornościowego. Badania przeprowadzone na szczurach potwierdziły, że roślina ta chroni przed ostrym zapaleniem trzustki wywołanym przez oktapeptyd cholecystokininy.

Ułatwia trawienie

Mniszek wspomaga pracę gruczołów trawiennych i mięśni przewodu pokarmowego. Dzięki wysokiej zawartości błonnika ułatwia wydalanie stolca, a jego łagodne działanie przeczyszczające może zapobiegać zaparciom. Kolejną pozytywną właściwością błonnika jest to, że odgrywa  podstawową rolę w oczyszczaniu jelit, promując tym samym usuwanie toksycznych substancji osadzonych w przewodzie pokarmowym. Zwiększa perystaltykę jelit, co również pomaga zapobiegać zaparciom. Wykazano, że leczenie ekstraktem z korzenia mniszka lekarskiego wpływa na raka trzustki poprzez wywoływanie apoptozy (zaprogramowanej śmierci komórki) i autofagii (samozjadania się komórek) komórek nowotworowych. [1] w tkankach narządów. Wiele badań in vitro wykazało, że mniszek lekarski skutecznie ogranicza wzrost komórek nowotworowych w tkankach różnych narządów. Potrzebne są dalsze badania, aby wyciągnąć wnioski na temat jego skuteczności w zapobieganiu lub leczeniu raka u ludzi.

Przeciw wirusom i bakteriom
Niektóre badania sugerują, że roślina może mieć właściwości przeciwdrobnoustrojowe i przeciwwirusowe, które mogą pomóc organizmowi zwalczać infekcje. Według kilku badań w probówkach, ekstrakt z mniszka znacznie obniży zdolność do reprodukcji wirusów i chroni organizm przed różnymi szkodliwymi bakteriami. [2]

Chroni wątrobę
Wpływ mniszka lekarskiego na ochronę wątroby jest niesamowity. Naukowcy zbadali hepatoprotekcyjne działanie wodnego ekstraktu z liści mniszka lekarskiego przeciwko uszkodzeniom wątroby wywołanym dwutlenkiem węgla. W badaniu na szczurach albinosach podano tetrachlorek węgla jako środek uszkadzający wątrobę, a następnie parametry biochemiczne w celu oceny aktywności hepatoochronnej wodnego ekstraktu z liści mniszka lekarskiego. Wyniki wykazały, że markery surowicy w próbkach krwi szczurów były znacznie zmniejszone, co wskazuje na wpływ ekstraktu na przywrócenie normalnej zdolności funkcjonalnej hepatocytów (komórek wątroby). [3] Kolejne badania przeprowadzone na myszach, u których sztucznie wywołano zapalenie płuc, potwierdziły znaczne zmniejszenie stanu zapalnego u zwierząt, które otrzymały mniszek lekarski. [4]

Obniża poziom cukru we krwi
Kwas cykoriowy i kwas chlorogenowy to dwa związki bioaktywne zawarte w roślinie. Znajdują się one we wszystkich częściach rośliny i mogą pomóc obniżyć poziom cukru we krwi i poprawić wrażliwość na insulinę. Doświadczenia in vitro (w probówkach) i na zwierzętach pokazują, że związki te mogą wpływać na trzustkę, poprawić wydzielanie insuliny trzustkowej i jednocześnie poprawiać wchłanianie glukozy (cukru) do tkanki mięśniowej. W niektórych eksperymentach na zwierzętach kwas cykorii i kwas chlorogenowy zmniejszały trawienie pokarmów zawierających skrobię i węglowodany, co może również przyczyniać się do zdolności mniszka do obniżania poziomu cukru we krwi. [5] Chociaż wyniki tych wczesnych badań są zachęcające, potrzebne są dalsze badania, aby ustalić, czy mniszek lekarski ma taki sam wpływ na ludzi.

Obniża ciśnienie krwi
Niektórzy twierdzą, że mniszek lekarski może obniżać ciśnienie krwi, ale dowody na poparcie tego twierdzenia są ograniczone. W tradycyjnej medycynie roślinnej mniszek lekarski jest stosowany jako środek moczopędny, natomiast w medycynie zachodniej diuretyki służą do usuwania nagromadzonego w organizmie nadmiaru płynów, co może prowadzić do obniżenia ciśnienia krwi. Mniszek lekarski zawiera potas, minerał związany z niższym ciśnieniem krwi u osób, które wcześniej miały wysoki poziom potasu, wynika z tego, że mniszek lekarski może mieć pośredni wpływ na ciśnienie krwi właśnie ze względu na zawartość potasu. [6]

Wspomaga odchudzanie
Według niektórych naukowców zdolność mniszka do poprawy metabolizmu węglowodanów i zmniejszenia wchłaniania tłuszczu może prowadzić do utraty wagi. Jednak musi to być również udowodnione naukowo.[7.]  Dalsze badania na otyłych myszach wykazały, że kwas chlorogenowy, związek występujący w mniszku lekarskim, może obniżać masę ciała i poziom niektórych hormonów chroniących tłuszcz. [8]

 Zwalcza toksyny

Substancje hepatotoksyczne, takie jak paracetamol, chlorek kadmu, etanol, czterochlorek węgla, leki i alkohol, które powodują zaburzenia czynności wątroby przez wdychanie lub połknięcie, znacznie zwiększają liczbę pacjentów z chorobami wątroby na całym świecie. Rośliny stosowane w medycynie tradycyjnej wymagają dalszych badań etnofarmakologicznych, gdyż choroba wątroby pozostaje poważnym problemem zdrowotnym. Indianie od dawna stosowali różne rośliny lecznicze jako lekarstwo na wątrobę. Mniszek lekarski uchodzi za jedną z najskuteczniejszych roślin w terapii chorób wątroby, wywołanych chemicznie lub wirusowo. Znaczącą poprawę zaobserwowano również u szczurów ze zwłóknieniem wątroby. W innym badaniu z 2002 r. ustalono, że w przypadku stłuszczenia, suplementacja mniszka lekarskiego może być korzystna dla metabolizmu lipidów.

Skutki uboczne mniszka lekarskiego

Mniszek lekarski ma niską toksyczność i prawdopodobnie jest bezpieczny dla większości ludzi. Roślina może powodować reakcje alergiczne, szczególnie u osób uczulonych na pokrewne rośliny, takie jak ambrozja. Kontaktowe zapalenie skóry może również wystąpić u osób o wrażliwej skórze. Roślina ta może mieć niekorzystny wpływ na niektóre leki, zwłaszcza niektóre leki moczopędne i antybiotyki.

źródła:

https://academicjournals.org/journal/JMPR/article-full-text-pdf/9F32DD724927 
https://academicjournals.org/journal/JMPR/article-abstract/9F32DD724927
https://www.healthline.com/nutrition/dandelion-benefits
1.https://journals.lww.com/pancreasjournal/Abstract/2012/10000/Selective_Induction_of_Apoptosis_and_Autophagy.8.aspx
2. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/25644491/
3. https://academicjournals.org/journal/JMPR/article-abstract/9F32DD724927
4. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/25861954/
5. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5553762/
6. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/26039623/
7. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4746997/
8. https://www.researchgate.net/publication/40907174_improves_lipid_metabolism_in_high-fat_diet-induced-obese_mice

Na podstawie historii Twoich wyszukwań polecamy Ci poniższe produkty.
Parasic
Parasic

Przeciwpasożytniczy suplement diety Parasic pomaga usuwać z organizmu szkodliwe pasożyty - w tym robaki jelitowe i ich jaja.

119 zł
Szczegóły
Włożę do koszyka
Clean Inside Program
Program CleanInside

Program oczyszczania jelit Clean Inside składa się z trzech produktów, wypracowanych specjalnie w celu jak najdokładniejszego i jak najbardziej naturalnego oczyszczania jelit.

299 zł
Szczegóły
Włożę do koszyka
ToXiClean Program
Program ToxiClean

Kuracja detoksykująca ToxiClean została opracowana w tym celu, żeby zastosowana jednocześnie z programem Clean Inside zapewniała jak najbardziej skuteczne oczyszczanie i detoksykację organów wenętrznych i w efekcie - lepszy komfort życia.

299 zł
Szczegóły
Włożę do koszyka
NaturalSwiss =
Produkty razem:
0